FR EN NL DE ES

Ecuadoraanse koffie: profielen en hoogtes

Door ·

Kort antwoord: Ecuadoraanse koffie komt uit een land dat op de evenaar ligt, en daardoor bepaalt de hoogte, niet de breedtegraad, hoe de kop smaakt. De specialty-arabica groeit in de Andes, vooral in Loja en Pichincha, en het podium van de Taza Dorada 2023 lag tussen 1.450 en 2.050 m. Wie denkt aan bonen, vergist zich over het merendeel: oploskoffie was goed voor 88 % van de export in 2022/23 (USDA).

Het belangrijkste
  • Vier gebieden: zuidelijke Andes (Loja, Zamora Chinchipe), noordelijke Andes (Pichincha, Imbabura), de kust van Manabí en de Galápagos; robusta groeit in de Amazone (Orellana, Sucumbíos)
  • Hoogtes: arabica meestal van 1.000 tot 2.000 m, in het zuiden 1.700 tot 2.300 m, in Manabí 600 tot 800 m, op de Galápagos 200 tot 300 m
  • Basisvariëteiten Typica, Bourbon en Caturra; Sidra, Geisha en "Typica mejorado" in wedstrijdpartijen
  • Cup of Excellence 2021 tot 2023: hoogste score 91,22 (La Noria, Loja, Geisha), hoogste bod 105,10 dollar per pond in 2022
  • Oogstcijfers lopen uiteen: 7.966 t in 2022 (INEC) tegenover ongeveer 21.200 t in 2022/23 (USDA)
  • België nam in 2021 5 % van de Ecuadoraanse koffie-export af, oploskoffie inbegrepen

Wat is Ecuadoraanse koffie?

Alle koffie die binnen de landsgrenzen groeit, en dat is meer dan je denkt. Er worden twee soorten geteeld, arabica en robusta, op vier heel verschillende plekken: de Pacifische kust, de Andes, het Amazonegebied en de Galápagoseilanden. Een gewassen Geisha van boven de 2.000 m in Loja en een robusta uit het laagland van Orellana delen een vlag en verder weinig.

Staat er op de zak alleen "Ecuador", dan weet je nog niets. Kijk naar de provincie, de finca, de variëteit, de verwerking en de hoogte. Een goede brander zet de meeste daarvan op het etiket.

Waar groeit hij, en hoe hoog?

De evenaar loopt dwars door het land, dus de temperatuur hangt hier af van de hoogte en niet van het seizoen. Daardoor kan arabica tot 2.000 m en hoger worden geplant. Ecuadoraanse landbouwstudies geven arabica een bereik van 1.000 tot 2.000 m. Robusta houdt van warmte, vocht en laagland en blijft daarom in de Amazone-provincies Orellana en Sucumbíos.

GebiedHoogteWat je er vindt
Zuidelijke Andes (Loja, Zamora Chinchipe, El Oro)1.700 tot 2.300 m; La Noria op 2.050 m, El Dorado (Olmedo) op 1.720 mKern van de specialty: Geisha, Typica, Bourbon, Sidra; gewassen, steeds vaker naturals en honey
Noordelijke Andes (Pichincha, Imbabura, Carchi)Cruz Loma (San José de Minas) op 1.450 mWedstrijdpartijen, Geisha en Sidra
Kust (Manabí)600 tot 800 mArabica die zich leent voor natural; grootste provincie qua tonnage
Galápagos (San Cristóbal, Santa Cruz)200 tot 300 mVooral Bourbon, neigt naar karamel
Amazone (Orellana, Sucumbíos)LaaglandRobusta, grotendeels voor de industrie

De USDA werkt met drie hoogteklassen: boven 1.200 m, van 800 tot 1.200 m en onder 800 m. Alle drie de winnaars van de Taza Dorada 2023 zitten in de eerste klasse.

Kwaliteit en volume liggen niet op dezelfde plek. Volgens de officiële INEC-cijfers voor 2022 haalde Manabí 2.152 t, Orellana 1.683 t, Sucumbíos 1.527 t en Loja 1.245 t. De Amazone levert 3.468 t van een nationaal totaal van 7.966 t, de kust 2.391 t en de Andes 2.107 t. De provincie die de wedstrijden wint, staat qua tonnage pas vierde.

Hoe smaakt het?

Zoetheid is de rode draad: een suikerzoet, jamachtig geheel met matige zuurgraad en geel fruit. In de beste partijen komen daar steenfruit (perzik, abrikoos, pruim), een bloemige toets en een romig lichaam bij. De klassieke kop uit de Sierra lijkt op de Peruaanse hiernaast, de nieuwere specialty-partijen worden eigenzinniger.

Gewassen blijft de norm. Naturals en honey winnen terrein, vooral in Loja, met meer body en uitgesprokener fruit. Op de Galápagos schuift het profiel op naar karamel, medium body en veel aroma.

Welke variëteiten?

In het zuiden begon het met Typica, Bourbon en Caturra, later aangevuld met het roestresistente Sarchimor. Sidra (door de Alliance for Coffee Excellence Sydra gespeld) is een zeldzame, zoet smakende variëteit en het visitekaartje van de Ecuadoraanse wedstrijden geworden. In 2021 zat er "Typica mejorado" (verbeterde Typica) in 39 % van de 23 bekroonde partijen en Sydra in 30 %, naast drie Geisha. In 2023 kwamen daar Bourbon, Typica en F1-hybriden bij.

Het nationale podium van de Taza Dorada 2023, georganiseerd door Anecafé, bestond volledig uit Geisha: La Noria (91,50 punten, 2.050 m), Cruz Loma (90,13, 1.450 m) en El Dorado (89,75, 1.720 m). Eén variëteit, 600 m verschil tussen nummer één en twee.

Wat zeggen de wedstrijden?

De Alliance for Coffee Excellence hield drie Ecuadoraanse edities van de Cup of Excellence, van 2021 tot 2023. In 2021 won Arashi uit Loja (gewassen Typica mejorado) met 90,39 punten; het topbod was 97,10 dollar per pond en de 23 partijen brachten samen 250.068 dollar op. In 2022 won Hacienda Lugmapata uit Chimborazo (gewassen Sydra) met 90,28 punten en kwam het topbod op 105,10 dollar per pond; de 18 partijen brachten 264.640 dollar op, gemiddeld 42,45 dollar per pond tegenover 33,55 dollar het jaar ervoor. In 2023 won La Noria uit Loja met een Geisha (91,22 punten, 102,50 dollar per pond), tijdens een veiling op 14 maart 2024.

Loja leverde 14 van de 23 winnaars van 2021 (61 %), maar de winnaar van 2022 kwam uit Chimborazo. Partijen van 2023 kwamen uit Loja, Pichincha, Chimborazo en Zamora Chinchipe.

De Galápagos: specialty op zeeniveau

Specialty-koffie op 200 tot 300 m klinkt verkeerd, maar de koude Humboldtstroom geeft deze hellingen een klimaat dat lijkt op dat van 1.200 tot 1.300 m. San Cristóbal en Santa Cruz zorgen samen voor 80 % van de productie van de archipel.

Bourbon kwam er zo'n 135 jaar geleden aan en domineert nog altijd. Caturra, Typica, Catuaí en Sarchimor volgden veertig tot vijftig jaar geleden met migranten uit Loja. Er zijn twee oogsten per jaar, in februari-maart en november-december. Het meeste is gewassen, en de hoeveelheden zijn zo klein dat schaarste geen marketing nodig heeft.

Oploskoffie, en waar blijft België?

Van de 527.000 zakken die in 2022/23 werden uitgevoerd, waren er 465.000 oploskoffie (88 %) en slechts 60.000 groene bonen. In 2024 bracht de export ongeveer 145 miljoen dollar op, voor meer dan 90 % oploskoffie. Ongeveer de helft van de oploskoffie bevat ingevoerde grondstof (USDA, 2020).

In 2021 ging 32 % van de export naar Duitsland, 12 % naar Polen, 10 % naar Rusland, 10 % naar Colombia en 5 % naar België. Die aandelen gelden voor alles samen, oploskoffie inbegrepen, en zeggen dus niets over groene specialty-koffie, waarvan het volume klein is. Per zak van 60 kg kreeg je in 2021 220 dollar voor specialty-arabica, 126 dollar voor commerciële arabica en 69 dollar voor robusta.

Hoeveel wordt er echt geoogst?

De USDA schat 354.000 zakken van 60 kg voor 2022/23, ongeveer 21.200 t, waarvan 241.000 robusta en 113.000 arabica, van 60.000 ha en 70.000 telers, van wie 96 % minder dan 5 ha bewerkt. De INEC telt 7.966 t in 2022 op 36.398 ha beplant en 5.584 t in 2023 (Primicias, april 2025). Dat verschilt een factor drie, dus lees het als ordegrootte.

De neergang staat vast: 347.000 ha begin jaren tachtig (USDA), nu 60.000 ha. De koffieroest van 2012/13 woog jaren door; in 2015/16 herstelde de productie nog altijd, tot 309.000 zakken. En Ecuador voert zelf bonen in: 330.000 zakken in 2022/23.

Waar let je op bij het kopen?

Begin bij de provincie: Loja, Pichincha, Chimborazo en Zamora Chinchipe hadden allemaal partijen in de Cup of Excellence 2023. Kijk daarna naar hoogte en variëteit. Een gewassen Typica uit Loja is een rustiger instap dan een Sidra of Geisha van een wedstrijd. Zin in een natural? Kies Manabí of de natural-partijen uit Loja. Voor de Galápagos vraag je welk eiland het is.

Ecuador beoordeel je partij per partij, vanuit een nuchtere vaststelling: het meeste dat de naam draagt, is geen specialty-koffie in boonvorm.

Veelgestelde vragen

Is Ecuadoraanse koffie arabica of robusta?

Allebei. Arabica groeit in de Andes en aan de kust, robusta in de Amazone. De USDA raamt de oogst van 2022/23 op 113.000 zakken arabica en 241.000 zakken robusta.

Op welke hoogte groeit koffie in Ecuador?

Arabica meestal tussen 1.000 en 2.000 m, tot 2.300 m in de zuidelijke Andes; 600 tot 800 m in Manabí en 200 tot 300 m op de Galápagos. Het podium van de Taza Dorada 2023 groeide tussen 1.450 en 2.050 m.

Hoe smaakt Ecuadoraanse koffie?

Zoet, met matige zuurgraad, geel fruit of steenfruit, een bloemige toets en een romig lichaam in de beste partijen. Koffie van de Galápagos neigt naar karamel.

Koopt België veel Ecuadoraanse koffie?

In 2021 ging 5 % van de Ecuadoraanse koffie-export naar België, maar dat cijfer omvat oploskoffie. Over groene specialty-bonen zegt het niets; die hoeveelheden zijn klein.

Lees verder: Een etiket lezen · Alle koopgidsen · Specialty koffie FAQ · Koffiewoordenlijst

Bronnen

  1. USDA FAS, Ecuador: Coffee Annual, GAIN EC2022-0008, campagne 2022/23: productie, areaal, export, import, prijzen, hoogteklassen. https://www.fas.usda.gov/data/ecuador-coffee-annual-6
  2. USDA FAS, Ecuador: Coffee Annual (2020): aandeel oploskoffie, ingevoerde grondstof. https://www.fas.usda.gov/data/ecuador-coffee-annual-4
  3. USDA FAS, Ecuador: Coffee Annual, campagne 2015/16: herstel na de roest van 2012/13. https://www.fas.usda.gov/data/ecuador-coffee-annual
  4. Vinocunga-Pillajo D. R. e.a., Análisis de la producción y consumo de café en Ecuador, Agroindustrial Science 15(3), 2025 (INEC-gegevens 2022). https://revistas.unitru.edu.pe/index.php/agroindscience/en/article/view/6810
  5. Alliance for Coffee Excellence, Cup of Excellence Ecuador 2021: resultaten, variëteiten, veiling. https://allianceforcoffeeexcellence.org/ecuador/
  6. Alliance for Coffee Excellence, Cup of Excellence Ecuador 2022: resultaten, veiling. https://allianceforcoffeeexcellence.org/ecuador-2022/
  7. Alliance for Coffee Excellence, Cup of Excellence Ecuador 2023: resultaten, variëteiten, regio's. https://allianceforcoffeeexcellence.org/ecuador-2023/
  8. Primicias, Mapa del café (16 april 2025): INEC-productie 2023, export 2024. https://primicias.ec/economia/mapa-cafe-tazas-ecuatorianos-produccion-exportacion-starbucks-94111
  9. Primicias, Taza Dorada 2023: podium, hoogtes, variëteiten (organisator Anecafé). https://www.primicias.ec/noticias/economia/taza-dorada-ecuador-mejor-cafe
  10. Perfect Daily Grind, Origin spotlight: Exploring Ecuador's specialty coffee (2018): regio's, hoogtes, smaakprofiel. https://perfectdailygrind.com/2018/10/origin-spotlight-exploring-ecuadors-specialty-coffee/
  11. Perfect Daily Grind, Café de la isla Galápagos: por qué la altitud no lo es todo (2018). https://perfectdailygrind.com/es/2018/01/22/cafe-de-la-isla-galapagos-por-que-la-altitud-no-lo-es-todo/
  12. Coffee Review, Ecuador: variëteiten, verwerking, klassiek profiel. https://www.coffeereview.com/coffee-reference/coffee-categories/geographic-origins/coffees-from-the-americas/ecuador/